Nederlandse Vereniging voor Klinische Chemie en Laboratoriumgeneeskunde
Find NVKC on YouTubeFind NVKC on FacebookFind NVKC on Twitter

Zoek een test

HDL

Terug Terug naar het overzicht

Ook wel bekend als:
HDL-C, goed-cholesterol
Officiële naam:
high density lipoprotein cholesterol
Verwante testen:
cholesterol, LDL, triglyceriden, lipidenprofiel

In vogelvlucht

Waarom deze test?

Om het risico op ontwikkeling van een hart- en vaatziekte te bepalen.

Welk materiaal?

Bloed

Monster

Wat wordt getest?

De test meet de hoeveelheid HDL-cholesterol in bloed. Deze stof behoort tot de groep van de zogenaamde lipoproteïnen (vet-eiwitten) die het transport van cholesterol in het lichaam verzorgt. HDL-cholesterol wordt ‘goed' cholesterol genoemd, omdat het cholesterol dat zich in het HDL-deeltje bevindt uit het bloed verwijderd wordt via de lever.

Hoe wordt het materiaal verkregen?

Bloed uit een ader:

Een buisje bloed wordt afgenomen uit een ader aan de binnenkant van de arm, meestal in de plooi van de elleboog. Om deze ader goed te kunnen zien en voelen, wordt een stuwbandje strak om de bovenarm getrokken. In de ader wordt geprikt met een holle naald waardoor het bloed in het buisje wordt gezogen. De naald wordt maar één keer gebruikt en daarna vernietigd. Voorafgaand aan de test mag 12 uur niets gegeten en gedronken worden. Dit wordt van te voren verteld.

Bloed uit een vingertop:

Met een scherp naaldje wordt een gaatje geprikt in de top van een van de vingers. Daar komt dan een druppel bloed uit die wordt opgevangen op een strip of in een buisje. Als er te weinig bloed uit komt, wordt er op de vinger geduwd om het eruit te drukken. Hoe warmer de handen zijn, hoe makkelijker het gaat. Het naaldje wordt maar een keer gebruikt en daarna vernietigd.

De test

Wanneer wordt deze test gedaan?

De HDL-cholesteroltest wordt gebruikt om het risico op hart- en vaatziekten vast te stellen. Meestal gebeurt dat in combinatie met onderzoek naar andere lipiden (vetachtige stoffen). Naast de HDL-cholesterol zullen daarbij ook LDL-cholesterol, het totaalcholesterolgehalte en triglyceriden worden bepaald. Om het onderzoek naar alle vetten goed te kunnen uitvoeren en een goede risico-inschatting te kunnen maken is het belangrijk dat het bloed afgenomen wordt als de persoon nuchter is. Dit betekent dat er in de 12 uur voor het bloedprikken niet gegeten of gedonken mag worden. Dit is belangrijk omdat met name LDL en triglyceriden sterk beïnvloed worden door eten.

Wat betekent de uitslag?

HDL-cholesterol is “goed” cholesterol en daarom is een hoge HDL-waarde beter dan een lage. Een HDL lager dan 1,04 mmol/L wordt beschouwd als een hoger risico op hart- en vaatziekten. Waarden tussen 1,04 en 1,55 mmol/L betekenen in het algemeen een matig risico en waarden boven 1,55 wijzen op een laag risico op hart- en vaatziekten. Het is gebruikelijk om te kijken naar de verhouding tussen totaal cholesterol en HDL-cholesterol. Deze verhouding moet kleiner zijn dan 5, maar kleiner dan 3,5 is het best. Het is echter van groot belang om bij de beoordeling van deze verhouding ook te kijken naar de uitkomsten van de afzonderlijke tests. Voor een juiste interpretatie is overleg met de huisarts nodig.

Recente ontwikkelingen laten zien dat niet alleen de concentratie van het HDL van belang is, maar ook de werkzaamheid van het HDL-deeltje.

Het komt voor dat de cholesterol verlaagd is bij ziekte, een paar dagen na een hartaanval of bij stress. Bij zwangerschap is de HDL-cholesterol dikwijls afwijkend (hoger of lager) ten opzichte van de normale situatie. Daarom is het beter om de test minimaal 6 weken na de zwangerschap uit te voeren.

Nog vragen?

De informatie over deze test komt van deskundigen uit het ziekenhuislaboratorium. Daar worden dagelijks vele honderden testen uitgevoerd. Laboratoriumspecialisten zorgen er voor dat dit op een veilige en juiste manier gebeurt. Zij adviseren de dokter bij afwijkende uitslagen en ingewikkelde problemen.

Heeft u naar aanleiding van deze informatie nog een vraag? Stel deze aan een klinisch chemicus.

© 2018 Nederlandse Vereniging voor Klinische Chemie en Laboratoriumgeneeskunde, laatst bijgewerkt 30-01-2011

Terug Terug naar het overzicht